Bezuinigen

De overheid bezuinigt. Terwijl het bedrijfsleven de weg omhoog weer gevonden heeft, begint de overheid nu pas echt te bezuinigen. Nou ja bezuinigen…. Wat de gemiddelde burger van die bezuinigingen merkt is dat veel belastingen en accijnzen omhoog gaan. De dienstverlening van veel publieke organisaties versobert. De gemiddelde klassengrootte neemt toe in plaats van dat ze kleiner wordt. Boetes gaan weer eens omhoog en rijkstaken worden gedecentraliseerd. De besparingen die daarbij in theorie worden begroot zijn al verwerkt in de budgetten. Zomaar een aantal voorbeelden van ‘bezuinigen’.

140408 Kaasschaaf

Kaasschaven

Met hier en daar een gunstige uitzondering bestaat de indruk dat in veel gevallen de kaasschaaf weer uit het vet is gehaald.

De aloude Hollandse methode om overal een vast percentage af te halen, lijkt ruimschoots te worden toegepast. De getallen zijn heilig: begrotingsdoelstellingen moeten worden gehaald, koste wat kost. De tijd om tot goed onderbouwde beleidskeuzes te komen ontbreekt in veel gevallen. Bestuurders en management worden gedwongen om snel te schakelen met alle gevolgen van dien.

Ieder voor zich

Opvallend is dat veel (lagere) overheden het allemaal op hun eigen manier doen. Je zou verwachten dat tussen gemeenten bijvoorbeeld er een uitgebreide uitwisseling van kennis en ervaring op het gebied van besparen en bezuinigen ontstaat. Door het slim combineren van aanpakken, die ieder voor zich hun waarde hebben bewezen, is resultaat snel behaald. Bovendien zou zomaar een zekere consistentie kunnen ontstaan in de manier waarop bezuinigingen en besparingen worden doorgevoerd. Dat is ook begrijpelijk voor de gemiddelde burger. Maar als één van die gemiddelde burgers merk ik daar weinig van. Reizend door het land valt mij op dat de meeste gemeenten ieder hun eigen weg kiezen. Dat sluit kennelijk aan bij de specifieke situatie waarin zij zeggen te verkeren. Het kabinet heeft voor dit geheel een nieuwe geschenkverpakking bedacht: participatiemaatschappij. De overheid trekt zich terug en wij als burgers moeten meer participeren. Wat dat dan ook inhoudt.

Andere opties

Toch zijn er ook andere opties. Al een aantal jaren bestaat er een organisatie die luistert naar de naam KING, het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Een van de activiteiten van deze organisatie is het ontwikkelen en verspreiden van standaarden  voor ICT-processen en gegevensuitwisseling. Dat lijkt een technisch verhaal maar dat is het maar heel beperkt. Wanneer u een elektrisch apparaat koopt en u wilt het thuis aansluiten, dan steekt u de stekker in het stopcontact en uw apparaat werkt. U hoeft zich niet druk te maken over of de stekker past en of de spanning die het apparaat nodig heeft ook uit het stopcontact komt. Hoe anders is dat met de software waarmee uw belastingaanslag wordt gemaakt, of de factuur die uw waterleidingmaatschappij stuurt voor uw waterverbruik. Alle bestanden die daarvoor nodig zijn hebben hun eigen formaat, hun eigen schrijfwijze. Om die verschillende formaten te kunnen lezen heeft uw gemeente of het waterbedrijf maatwerksoftware nodig. Juist maatwerk. Heeft u wel eens maatwerkschoenen laten maken? Dan weet u dat die veel duurder zijn dan normale merkschoenen. Zo gaat dat met de software en hardware die de overheid gebruikt ook.

Standaardiseren

Wanneer bestandsformaten zouden worden gestandaardiseerd en ook de  koppelingen tussen de verschillende softwarepakketten, die de overheid gebruikt,  standaard zouden zijn, dan drukt dat de kosten gigantisch. Nu wil het toeval dat KING heel veel van die standaarden heeft ontwikkeld, maar ze liggen nog grotendeels op de plank. De potentiele gebruikers, de gemeenten, weten van het bestaan, maar de grootschalige toepassing laat nog op zich wachten. Oh ja, het gaat steeds beter, maar van een grootschalige invoering is nog geen sprake. Dat is jammer, want de opbrengst is waarschijnlijk factoren groter dan het resultaat van het lokaal kaasschaven.

Dus..

Daarom bestuurders, managers, IT-ers bij de overheid: ga standaardiseren. Zoek bij KING de standaarden op en ga ze vandaag nog invoeren. Ga schaven aan alles wat maatwerk heet. Dat is duur en niet duurzaam. Iedere keer wanneer iets verandert in uw systeem of applicatie moet ook het maatwerk weer worden aangepast. Dat kost extra in plaats van dat u bespaart. Daarom zou de overheid moeten standaardiseren op ICT gebied. De standaarden zijn er grotendeels al, nu moeten ze nog worden toegepast. Kaasschaven voor gevorderden: stop met maatwerk.

Copyright/Tasclinx/H.Timmermans/140411